مقدمه: این مطالعه به منظور تعیین نقش مراحل ابتدایی اختلال هومئوستاز گلوکز در پیش بینی موارد جدید دیابت نوع 2 در جمعیت شهری تهران طراحی شده است. مواد و روش ها: این مطالعه بر اساس فاز دوم مطالعه قند و لیپید تهران و در سال های 84-77 بر روی 4134 نفر از افراد غیر دیابتی بالای 20 سال شرق تهران انجام شده است. قند ناشتا و دو ساعت بعد از مصرف 75 گرم گلوکز هم در فاز اول )بین سال های (77-79 و هم در فاز دوم )بین سال های (80-83 در تمامی این افراد اندازه گیری شد. معیارهای انجمن دیابت آمریکا (ADA) در سال های 1997 و 2004 در تعریف اختلالات تحمل گلوکز و دیابت استفاده شد. یافته ها: بر اساس معیارهای سال 1997 شیوع تجمعی دیابت در افراد مبتلا به IFG همراه IGT به تنهایی، IGT تنهایی، IFG به تنهایی و افراد با قند طبیعی به ترتیب 32.3، 10.7، 9.5 و %1.2 بود. با استفاده از معیار جدید ADA شیوع دیابت در گروه های فوق به ترتیب 24.8، 6.5، 5.9 و %0.7 محاسبه شد. در آنالیز رگرسیون لجستیک چند متغیره، نسبت شانس ابتلا به دیابت در افراد با قند طبیعی، IFG به تنهایی، IGT به تنهایی و IFG همراه IGT به ترتیب 1، 6.5 (2.5 -16.7)، 7.7 (4.7 -12.6) و 28.9 (15.6 - 53.5) بود. پس از به کارگیری معیار جدید ADA نسبت های فوق به ترتیب 1، 4.6 (2.5 - 9.0)، 6.8 (3.6 - 12.9) و 27.1 (15.5 - 47.5) محاسبه شد. علاوه بر قند ناشتا و 2 ساعته (p<0.001)، نسبت دور کمر به باسن نیز عامل خطرساز مهمی برای ابتلا به دیابت جدید بود.نتیجه گیری: ابتلا به IGT به تنهایی و IFG به تنهایی و مخصوصا IFG همراه IGT بر اساس هر یک از معیارهای ADA، شاخص های بسیار مهمی برای پیشگویی ابتلا به دیابت نوع 2 هستند.

مقدمه: دیابت نوع 2 یک بیماری ژنتیکی است ولی تاکنون ژن و یا ژنهای دخیل در ایجاد دیابت به خوبی مشخص نشده است. در اکثر مطالعات، دیابت یکی از شایعترین علل مرگ و میر و ناتوانی در جوامع می باشد. احتمال وجود دیابت در اعضاء خانواده درجه اول فرد دیابتی، 30% می باشد که تعداد زیادی از این افراد بدون علامت بوده و از دیابت خویش آگاه نیستند. روش ها: در این مطالعه اعضاء خانواده درجه اول دیابت نوع 2 مورد بررسی قرار گرفت و غربالگری جهت یافتن دیابت،IFG  وIGT در آنها به عمل آمد. در این بررسی، 174 خانوار (1556 نفر بالای 30 سال) بررسی شدند که ازاین عده، 1232 نفر زنده بودند و آزمایشات FBS (قند ناشتای پلاسما) و OGTT (تست تحمل گلوکز خوراکی) به عمل آمد. یافته ها: در نتایج به دست آمده 1232 نفر زنده و 324 نفر فوت شده بودند که دیابت در این عده به ترتیب 343 نفر (27.9%) و 82 نفر (25.3%) بود. همچنین 179 نفر (14.5%)، IFG (قند ناشتای مختل) و 89 نفر (%7.2)، IGT (تست تحمل گلوکز مختل) داشتند. درصد درگیری offspring (فرزندان) و sibling (برادر - خواهر) در این نمونه به ترتیب 32.9% و 22.1% بود. بیشترین تعداد افراد دیابتی در گروه سنی 50 - 41 سال قرار داشتند. در این مطالعه مشخص شد در صورت درگیری هر دو والدین، احتمال ابتلا به دیابت در فرزندان بالاتر است. درصد زنان مبتلا به دیابت بیشتر از مردان بود ( 32.4%در مقابل 22.2%). همچنین بررسی از نظر وجود درگیری دیابت بین افراد درجه اول حاکی از آن بود که بیشترین درصد دیابت مربوط به خواهران- برادران (41.95%) و کمترین آن مربوط به پدر – پسر (10.9%) می باشد. نتیجه گیری: شیوع دیابت در اکثر جوامع %10-8 می باشد. در صورت ایجاد دیابت نوع 2 در یکی از افراد، شیوع دیابت در دیگر اعضای خانواده تا 30% افزایش می یابد. بنابراین غربالگری در تمامی اعضای خانواده دیابت نوع 2، به طور مستمر باید انجام شود، تا این بیماری سریعا تشخیص داده شده و مورد درمان قرار گیرد تا از عوارض عمده دیابت جلوگیری شود.

سابقه و هدف: دیابت با شیوع بالا و ایجاد عوارض شدید در اعضای حسـاس بدن از اولویت های بهداشتی ـ درمانی کشور است. از این رو مطالعـه ی حاضر به منظور تعییـن میزان بروز دیابت نوع 2 در خانم های 25 تا 70 ساله ی بدون علامت مراجعه کننده به مرکز تحقیقات غدد و متابولیسم اصفهان طی سال های 1375 تا 1381 انجام گرفت.مواد و روش ها: این تحقیق توصیفی با طراحی طولی بر روی خانم های 25 تا 70 ساله ی بدون علامتی انجام شد که با روش نمونه گیری آسان انتخاب شده بودند. از تعداد 500 خانم مراجعه کننده بدون علامت بالینی دیابت، بر اساس شرایط ورود به مطالعه، تست تحمل گلوکز خوراکی به عمل آمد و در افراد مورد مطالعه این تست در سال های 1375 تا 1381، سالانه تکرار شد و بر اساس نتایج حاصل از تکرار تست تحمل گلوکز خوراکی، میزان بروز دیابت بر اساس شخص ـ سال در 1000 نفر جمعیت تعیین شد.یافته ها: تحقیق بر روی 420 خانمی که سالانه برای تکرار تست تحمل گلوکز خوراکی مراجعه کردند، تکمیل شد. میزان بروز دیابت در گروه سنی 25 تا 35 سال 7/15، در 35 تا 44 سال 4/11، در 45 تا 64 سال 3/11 و در سن بالاتر از 65 سال 31.25، مورد شخص ـ سال در 1000 نفر جمعیت محاسبه شد. نتایج نشان داد که میانگین سن شروع دیابت 4/13± 9/52 سال و وزن افراد 13±6/70 کیلوگرم بود. تعداد 20 نفر از افراد، دیابتیک شدند. 73 نفر دچار اختلال در تحمل گلوکز و 18 نفر دچار قند خون ناشتای مختل شدند و میزان بروز به تفکیک گروه های سنی در آن ها تعیین شد.نتیجه گیری و توصیه ها: به نظر می رسد که میزان بروز دیابت نوع 2 در خانم های 25 تا 70 ساله بدون علامت حدود یک چهارم تا یک سوم میزان فوق در همان گروه سنی و جنسی در جمعیت مکزیکی ـ آمریکایی است. انجام مطالعات وسیع با حجم نمونه بیشتر توصیه می شود.

مقدمه: هدف از این مطالعه تعیین شیوع دیابت (جدید و از قبل تشخیص داده شده)، قند ناشتای مختل (IFG)، تحمل گلوکز مختل (IGT) و ترکیب IFG و (IFG/IGT) IGT و ارایه یک راهکار موثر برای غربالگری دیابت تازه تشخیص داده شده (پنهان) در یک نمونه بزرگ جمعیت شهر تهران بود. مواد و روش ها: در یک جمعیت 9519 نفری از شرکت کنندگان بالای 20 سال مطالعه قند و لیپید تهران، شیوع استاندارد شده دیابت و دیگر گروه های دچار اختلال تحمل گلوکز بر اساس معیارهای سال 2003 انجمن دیابت آمریکا تعیین شد. تعداد غربالگری مورد نیاز (NNTS) برای تشخیص یک فرد مبتلا به دیابت پنهان با استفاده از مدل های رگرسیون لجستیکی به دست آمد. یافته ها: شیوع دیابت تشخیص داده شده و پنهان، IFG، IGT و IFG/IGT در مردان به ترتیب 5.4, 8.7, 5.1, 8.1 و 4.0% و در زنان به ترتیب 7.6, 6.3, 4.7, 10.0 و 4.5% بود. دیابت پنهان با سابقه فامیلی دیابت، نمایه توده بدن (BMI) بالا (³25 Kg/m²)، چاقی شکمی، تری گلیسرید بالا، فشارخون بالا و HDL کلسترول پایین به طور معنی داری مرتبط بود. در مردها ترکیبی از BMI بالا، فشارخون بالا و سابقه فامیلی دیابت منجر به (%95CI: 1.5-1.7) 1.6 NNTS و در زنان وجود سابقه فامیلی دیابت و چاقی شکمی منجر به (%95CI: 2.1-2.4) 2.2 NNTS شد. نتیجه گیری: تقریبا 32% از جمعیت بزرگسالان تهرانی دیابت یا درجه هایی از اختلال تحمل گلوکز داشتند. نزدیک به 40% کل دیابتی ها از دیابت خود اطلاع نداشتند. به نظر می رسد غربالگری افراد با سابقه فامیلی دیابت، BMI بالا، چاقی شکمی و فشارخون بالا برای تشخیص دیابت پنهان بازدهی بالایی دارد. 

شیوع گلوکز ناشتای مختل (IFG) در جهان در حال افزایش است و تمام رده های سنی از جمله نوجوانان را دربرگرفته است. مطالعه ی حاضر جهت بررسی روند تغییرات گلوکز ناشتای مختل و علل آن در میان نوجوانان ایرانی در طول یک دهه انجام شد. مواد و روش ها تعداد 2998 شرکت کننده بین سنین 19-11 سال در دوره 1 مطالعه (1380-1378، 1415 پسر و 1583 دختر) و تعداد 946 نفر در دوره 2 مطالعه (1393-1390، 477 پسر و 469 دختر) مورد بررسی قرار گرفتند. جهت بررسی نقش عوامل خطر بالقوه در ارتباط بین دوره مطالعه با شیوع IFG از مدل های رگرسیون لجستیک دوسطحی چند متغیره استفاده شد. یافته ها شیوع IFG یک جهش دو برابری از 7% در دوره 1 مطالعه به 16/6% در دوره 2 مطالعه نشان داد. در میان عوامل خطر اصلاح ناپذیر، سن بالاتر و جنس مونث با خطر پایین تر IFG همراه بودند. در میان عوامل خطر اصلاح پذیر، در مدل کاملا تعدیل شده، اضافه وزن و چاقی کلی با افزایش خطر IFG همراه بودند در حالی که چاقی شکمی به عنوان یک عامل خطر مستقل شناسایی نشد. با این حال، تعدیل هم زمان برای چاقی کلی و شکمی نتوانست تاثیر ارتباط دوره مطالعه با افزایش شیوع IFG را کاهش دهد. (2/68-1/81) 2/20. نتیجه گیری در فاصله سال های 1393-1390 افزایش چشمگیری در شیوع IFG در میان نوجوانان مشاهده گردید و همچنین دوره مطالعه به عنوان یک عامل مستقل پیش بینی کننده شناخته شد. با این حال، تاثیر دیگر عوامل خطر بالقوه می بایست بررسی شوند.

مقدمه: هموگلوبین گلیکوزیله نشان دهنده سطح قند خون طی 2 تا 3 ماه قبل می باشد. دیابت جزء مهم ترین علل مرگ و میر و بیماری در سنین کهن سالی می باشد که معمولا به علت سیر کند آن تا زمان بروز عوارض، بیمار متوجه بیماری نمی گردد. با شناسایی سریع بیماری می توان به طور قابل ملاحظه ای از عوارض بیماری کاست، لذا با توجه به اهمیت موضوع، این تحقیق با هدف مقایسه مقادیر FBS ، GTT و HbA1c خصوصاً در افراد با گلوکز ناشتای مختل صورت پذیرفته است. روش کار: پژوهش حاضر یک مطالعه مقطعی تحلیلی می باشد که بر روی 81 فرد بین 40 تا 65 سال، بدون سابقه دیابت و با FBS 103 تا 140 میلی گرم بر دسی لیتر (انتخاب شده به روش نمونه گیری آسان) صورت گرفته است. برای کلیه نمونه ها بررسی FBS، GTT و HbA1c انجام شد. حساسیت، اختصاصیت، ارزش اخباری مثبت و ارزش اخباری منفی این تست ها مورد بررسی قرار گرفت. نتایج: در این مطالعه HbA1c در مقایسه با FBS ، دارای حساسیت 100درصد و اختصاصیت 5/12درصد که ارزش اخباری مثبت آن 1/82 درصد و ارزش اخباری منفی آن 7/62 درصد می باشد، نشان داده شده است. در مقایسه HbA1c و GTT، این مطالعه حساسیت 100 درصد و اختصاصیت 3/6 درصد را نشان می دهد که ارزش اخباری مثبت 3/6 درصد و ارزش اخباری منفی 100 درصد را دارا می باشد. در بخش دیگر این تحقیق در مقایسه FBS با GTT، حساسیت 7/9 درصد و اختصاصیت 100 درصد مشاهده شده است که این بخش نیز ارزش اخباری مثبت 100 درصد و ارزش اخباری منفی 8/18 درصد را نشان داده است. نتیجه گیری: براساس یافته های این تحقیق و با توجه به حساسیت بسیار بالا و ارزش اخباری مثبت HbA1c در مقایسه با FBS، HbA1c تست مفیدی جهت بیماریابی و تشخیص دیابت به نظر می رسد. بنابراین در مجموع استفاده هم زمان از HbA1c و FBS توصیه می گردد که می تواند جایگزین مفیدی برای GTT در افراد با گلوکز ناشتای مختل باشد.

تعریف قند خون ناشتای مختل در سال 2003 توسط انجمن دیابت امریکا تغییر و به 125-100 میلی گرم در دسی لیتر رسانده شد. هدف از این مطالعه مقایسه تعریف ابتدایی IFG ابتدایی (125-110 میلی گرم در دسی لیتر) و تعریف جدید IFG (125-100 میلی گرم در دسی لیتر) برای پیش بینی بروز دیابت در جمعیت شهری تهران بود.مواد و روش ها: از میان جمعیت شرکت کننده در مطالعه قند و لیپید تهران، 4929 فرد غیر دیابتی 86-20 ساله به مدت 3.5 سال برای ارزیابی بروز دیابت بر اساس قند خون ناشتا و قند خون دو ساعته پیگیری شدند. افراد مورد مطالعه بر اساس مقدار قند خون ناشتا به چند گروه تقسیم شدند: نرموگلیسمـی، IFG تعریف ابتدایی (125-110 میلی گرم در دسی لیتر)، IFG اضافه شده (110-100 میلی گرم در دسی لیتر) و تعریف جدید IFG (125-100 میلی گرم در دسی لیتر). نسبت شانس بروز دیابت قبل و بعد از تعدیل عوامل مداخله گر با استفاده از مدل رگرسیون لوجستیک در هر گروه محاسبه شد.یافته ها: متوسط سن افراد شرکت کننده 13.7±42.9 سال، حداقل سن 20 و حداکثر 86 سال بود 2916 نفر زن (59.1%) و بقیه مرد بودند. موارد IFG در تعریف ابتدایی، 183 نفر (3.7%) و IFG در تعریف جدید 767 نفر (15.5%) و IFG اضافه شده 584 نفر (11.8%) را شامل شدند. در انتهای مطالعه 188 نفر (3.8%) مبتلا به دیابت شدند و بروز دیابت در افراد نرموگلیسمی، تعریف ابتدایی IFG،  IFGاضافه شده و تعریف جدید IFG به ترتیب 76 نفر (1.8%)، 48 نفر (26.2%)، 64 نفر (11%)، 112 نفر14.6) %) محاسبه شد و نسبت شانس بروز دیابت، بعد از تعدیل سن، جنس و عوامل مداخله گر در گروه IFG تعریف ابتدایی (7.4-17.6) 11.4 و در همین حالت در گروه IFG اضافه شده (3.3-6.8) 4.7 و در مورد تعریف جدید IFG (4.5-8.5) 6.3 به دست آمد.نتیجه گیری: تعریف جدید IFG توانایی افزایش پیش بینی بروز دیابت را نسبت به تعریف قدیم IFG ندارد.

مقدمه: هدف از این مطالعه توصیف توافق بین قند ناشتای مختل (IFG=Impaired fasting glucose) و تحمل گلوکز غیرطبیعی با در نظر گرفتن معیارهای قدیم و جدید تعریف IFG است. همچنین اثر اضافه شدن داده های بالینی نیز بر این توافق مورد ارزیابی قرار گرفت.روش ها: در یک مطالعه از نوع توصیفی و مقطعی، 8766 مرد و زن بالای 20 سال از جمعیت شهری تهران مورد مطالعه قرار گرفتند. بعد از خروج افراد با سابقه دیابت قبلی و یا قند خون ناشتا و بالای 126mg/dl، در باقی مانده افراد قند خون ناشتا و 2 ساعته اندازه گیری شد. پارامترهای تشخیصی و ضریب توافق کاپا برای معیارهای قدیم و جدید IFG در تشخیص تحمل گلوکز مختل(IGT=Impaired glucose tolerance) و دیس گلیسمی (IGT یا دیابت) محاسبه شد. آنالیز رگرسیون لجستیک و منحنی های ROC برای تعیین عوامل خطر بالینی و تعیین cut- point های آنها برای IGT و دیس گلیسمی مورد استفاده قرار گرفت.یافته ها: بعد از اعمال معیارهای جدید، حساسیت IFG برای تشخیص IGT با دیس گلیسمی افزایش یافت اما ویژگی و نسبت درست نمایی مثبت (LR+) کاهش یافت و کاپا افزایش مختصری پیدا کرد (0.158 به 0.286 برای IGT و 0.283 به 0.354 برای دیس گلیسمی). هنگامی که داده های بالینی شامل سن بالای 28 سال، نمایه توده بدنی بالای28 kg/m² و فشار خون سیستولیک بالایmmHg  125 به تعریف جدید IFG اضافه شدند، توافق IFG با IGT و دیس گلیسمی افزایش محسوسی پیدا کرد، به طوری که کاپا از 0.286 به 0.470 برای IGT و از 0.354 به 0.574 برای دیس گلیسمی افزایش یافت. همچنین +LR از 3.86 به 14.5 برای تشخیص IGT و از 4.46 به 17.4 برای تشخیص دیس گلیسمی افزایش یافت.نتیجه گیری: تعریف جدید IFG همراه با عوامل خطر ساز بالینی در دسترس گروهی از افراد را تشکیل می دهند که احتمال پیش بینی IGT با دیس گلیسمی بر اساس نتایج IFG در آنها زیاد است و ممکن است یک گروه هدف برای برنامه های پیشگیری کننده از دیابت باشند.

زمینه و هدف: تالاسمی ماژور یک بیماری ژنتیکی است و تجویز خون در این بیماران حیاتی می باشد. تجویز خون در 2 یا 3 دهه اخیر باعث افزایش طول عمر این بیماران شده است. با افزایش طول عمر، عوارض تجمع آهن در این بیماران بیشتر به چشم می خورد. عوارض غدد درون ریز که در گذشته شایع نبود، در حال حاضر یکی از مشکلات شایع در این بیماری می باشد. این مطالعه به منظور تعیین فراوانی دیابت و تست تحمل گلوکز در بیماران تالاسمی ماژور 10 تا 27 ساله در تبریز انجام شد.روش بررسی: این مطالعه توصیفی روی 56 بیمار تالاسمی ماژور 27-10 ساله انجام شد. مشخصات فردی، درمان دارویی، سن شروع تزریق خون، میزان تزریق خون، سن شروع درمان با دسفرال، میزان دسفرال دریافتی، سابقه فامیلی دیابت، میزان آهن، TIBC و فریتین در پیدایش اختلالات تحمل گلوکز مورد بررسی قرار گرفتند. برای تشخیص دیابت، گلوکز ناشتای مختل و تست تحمل گلوکز مختل آزمایش FBS و OGTT انجام شد.یافته ها: فراوانی دیابت در این مطالعه 8.9 درصد تعیین گردید. همچنین در 28.6 درصد تست گلوکز ناشتای مختل دیده شد. تست تحمل گلوکز مختل در 7.1 درصد موارد تعیین شد.نتیجه گیری: این مطالعه نشان داد که علی رغم درمان با دسفرال در بیماران تالاسمی ماژور فراوانی دیابت، گلوکز ناشتای مختل و اختلال تحمل گلوکز در بیماران تالاسمی ماژور بالاتر از جمعیت عمومی است. بیماران تالاسمی خصوصا در سنین بالاتر از 10 سال بایستی به طور منظم تحت بررسی غدد مترشحه داخلی قرار گیرند.

زمینه و هدف: مطالعات اپیدمیولوژیک ارتباط مثبتی بین فریتین سرم با برخی عوامل مقاومت به انسولین و افزایش خطر ابتلا دیابت نوع 2 را گزارش کرده اند. بنابراین این امکان وجود دارد که میزان آهن رژیم غذایی بتواند بر خطر بروز دیابت تاثیر بگذارد. این مطالعه با هدف بررسی وضعیت دریافت میزان آهن خوراکی در افراد فامیل درجه یک بیماران دیابتی نوع 2 انجام گرفته است.روش بررسی: در این مطالعه توصیفی 210 نفر از افراد فامیل درجه یک بیماران دیابتی نوع 2 بر مبنای نتایج تست تحمل گلوکز خوراکی به دو دسته افراد با تست تحمل گلوکز مختل و سالم تقسیم  شدند. پس از تکمیل پرسش نامه مصرف سه روزه غذایی، میزان دریافت انرژی روزانه، گوشت، مرغ، ماهی، منیزیم، آهن، روی و کروم در هر دو گروه محاسبه و با روش آماری t-test مورد مقایسه قرار گرفت.یافته ها: دو گروه با تست تحمل گلوکز مختل و سالم از نظر نمایه ی توده ی بدن و سن تفاوت معنی داری نداشتند. میانگین دریافت آهن خوراکی در گروه مختل به طور معنی داری (0.015=P) بیشتر بود، ولی در دریافت سایر مواد مغذی تفاوتی بین دو گروه مشاهده نشد.نتیجه گیری: علی رغم این که عوامل مختلفی می توانند در بروز دیابت نقش داشته باشند در این مطالعه بیشتر بودن میزان آهن دریافتی در گروه با تست تحمل گلوکز خوراکی مختل نسبت به گروه سالم نشان دهنده رابطه احتمالی بین دریافت بالای آهن با افزایش خطر ابتلا به دیابت نوع 2 می باشد.